ما در سرزمين مكه به خاطر سيطره حكومت مشركان قادر به انجام وظائف الهى خود نيستيم ، قرآن مىگويد : سرزمين خدا محدود به مكه نيست ، « مكه نشد مدينه » دنيا پهناور است ، تكانى به خود دهيد و از مراكز آلوده به شرك و كفر و خفقان كه مانع آزادى و انجام وظائف شما است به جاى ديگر نقل مكان كنيد . مساله هجرت يكى از مهمترين مسائلى است كه نه تنها در آغاز اسلام اساسىترين نقش را در پيروزى حكومت اسلامى ايفا كرد ، و به همين دليل پايه و سرآغاز تاريخ اسلامى شد ، بلكه در هر زمان ديگر نيز از اهميت فوق العاده اى برخوردار است كه از يك سو مؤمنان را از تسليم در برابر فشار و خفقان محيط بازمىدارد ، و از سويى ديگر عامل صدور اسلام به نقاط مختلف جهان است . قرآن مجيد مىگويد : « به هنگام قبض روح ظالمان و مشركان ، فرشتگان قبض روح مىپرسند شما در چه حال بوديد ؟ در جواب مىگويند : ما مستضعف بوديم و در سرزمين خود تحت فشار ، ولى فرشتگان به آنها پاسخ مىدهند مگر سرزمين الهى پهناور نبود ؟ چرا مهاجرت نكرديد ؟ جايگاهشان جهنم است و چه جايگاه بدى است » إِنَّ الَّذِينَ تَوَفَّاهُمُ الْمَلائِكَةُ ظالِمِي أَنْفُسِهِمْ قالُوا فِيمَ كُنْتُمْ قالُوا كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِي الأَرْضِ قالُوا أَ لَمْ تَكُنْ أَرْضُ اللَّه واسِعَةً فَتُهاجِرُوا فِيها فَأُولئِكَ مَأْواهُمْ جَهَنَّمُ وَساءَتْ مَصِيراً « ( نساء - 97 ) . اين به خوبى نشان مىدهد كه فشار و خفقان محيط در آنجا كه امكان هجرت وجود دارد به هيچوجه در پيشگاه خدا عذر نيست . ( در زمينه اهميت هجرت در اسلام و ابعاد مختلف آن بحثهاى گوناگونى در جلد 4 صفحه 89 « ذيل آيه 100 - سوره نساء » . و در جلد 7 صفحه 261 « ذيل آيه 72 - سوره انفال » بحثهاى مشروحى آمده است ) . و از آنجا كه هجرت معمولا همراه با مشكلات فراوانى در جنبه‌هاى مختلف زندگى است چهارمين دستور را در باره صبر و استقامت به اين صورت بيان مىكند :